شنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۴

روز یکشنبه ۵ اکتبر، برابر با ۱۳ مهر، توسط مؤسسه ی بین المللی علمی، فرهنگی و تربیتی سازمان ملل یونسکو و سازمان جهانی کار (آی ال او) به عنوان روز جهانی معلم نامگذاری شده است. مراسم و آکسیون های این روز از ۱۹۹۴ میلادی به بعد برگزار شده اند. معلمان به عنوان بخشی از طبقه کارگر و مردم زحمتکش در سالهای اخیر در مبارزه علیه سیاست های ریاضت اقتصادی که از جانب دولت های سرمایه داری اعمال شده است در اروپا، آمریکا  و دیگر نقط جهان نقش برجسته ای ایفا کرده اند. بر اساس آمارهای یونسکو یک سوم معلمین در جهان زیر خط فقر زندگی میکنند. این در حالی  است که سرمایه داران دانش را چون کالا می فروشند و از قبل زحمات معلمان سودهای نجومی به جیب می زنند. روز جهانی معلم برای کارگران یادآور بی حقوقی های تحمیل شده به معلمان، مبارزات آنها علیه این بی حقوقی ها، بازنگری دستاورد های آنان، ضرورت همبستگی جهانی و دفاع از مطالباتشان می باشد.

در تاریخ پر از فراز و نشیب مبارزات معلمان ایران روز ۱۲ اردیبهشت نیز به عنوان روز معلم نامگذاری شده است. ۶۴ سال پیش در روز ۱۲ اردیبهشت سال ۱۳۴۰ هزاران معلم با مطالبه افزایش حقوق ماهانه در بهارستان تجمع کردند، اما تجمع اعتراضی آنها از جانب نیروهای پلیس رژیم دیکاتوری سلطنتی پهلوی مورد یورش قرار گرفت. در آن روز ابوالحسن خانعلی، معلم مبارز در تهران را به گلوله بسته شد و جان خود را از دست داد. در ۱۸ اردیبهشت همان سال، اجتماع بزرگ معلمان، با صدور قطعنامه‌ ای روز ۱۲ اردیبهشت را به یاد اعتصاب معلمان و گرامیداشت یاد دکتر خانعلی، روز معلم اعلام کرد. در حکومت دیکتاتوری سلطنتی پهلوی تحت فشار مبارزات معلمان این روز به نام روز معلم به رسمیت شناخته شد. 

اما در پس ۵ اکتبر روز همبستگی جهانی معلمان، واقعیتی طبقاتی نهفته است. آموزگاری به عنوان شغلی کلیدی در بازتولید نیروی کار و فرهنگ جامعه، همواره در بطن کشاکش‌های اجتماعی و سیاسی قرار داشته است. از آمریکای لاتین تا اروپا و از آسیا تا خاورمیانه، مدارس نه فقط محل آموزش، بلکه میدان‌های مقاومت و اعتراض علیه نابرابری و سلطه بوده‌اند. در شیلی و آرژانتین، اعتصابات معلمان علیه سیاست‌های ریاضتی و خصوصی‌سازی آموزش، بخشی از جنبش‌های توده‌ای علیه نئولیبرالیسم شد. در آمریکا، موج «اعتصاب‌های قرمز» در ایالت‌هایی مانند ویرجینیا و اوکلاهما نشان داد که معلمان می‌توانند به نیرویی اجتماعی فراتر از صنف خود بدل شوند. در فرانسه، مشارکت معلمان در اعتراضات علیه قانون کار و سیاست‌های مکرون، نشان داد که مبارزات معلمان بخشی جدایی‌ناپذیر از مبارزه‌ی طبقاتی وسیع‌تر است.

در هند و پاکستان، اعتصابات معلمان پیوندی عمیق با جنبش‌های روستائیان و کارگران دارند و نشان می‌دهند که مدرسه به یک سنگر مشترک برای مقاومت بدل می‌شود. این حقایق نشان می‌دهند که مدرسه صرفاً مکانی برای آموزش و انتقال دانش نیست، بلکه عرصه‌ای برای شکل‌دهی به آگاهی طبقاتی و امکان رهایی جمعی است. در ایران نیز معلمان علیرغم پاکسازیها، فشارهای پلیسی، اسارت، شکنجه و اعدام بخش جدایی ناپذیری از جنبش های اجتماعی و اعتراضی در جامعه بوده اند. مبارزات معلمان با وجود فشارهای روزافزون و بگیر و ببند فعالین آن، هم به لحاظ شکل و هم به لحاظ شعارها و مطالباتی که مطرح می کنند، بطور عینی دایره قوانین اسلامی و چهارچوب های تنگی که برخی از تشکل های صنفی  طرفدار اصلاح طلبان حکومتی برای آن تعریف می کردند، را پشت سر گذاشته و هر چه بیشتر ماهیتی سیاسی و رادیکال پیدا کرده است. 

در واقع بعد از خیزش های سراسری تهیدستان شهری در دی ماه ۹۶، آبان ۹۸ و در جریان جنبش انقلابی ۱۴۰۱ که با نام رمز ژینا و زن، زندگی آزادی آغاز شد جنبش مطالباتی معلمان نیز عمیق تر و گسترده تر شده است. این خیزش ها زمین سیاسی را برای گسترش جنبش مطالباتی کارگران، معلمان و فرودستان شخم زده اند و این جنبش ها را عمیق تر و سیاسی تر کردند. در این دوره از آنجا که معترضان به ‌خوبی این امر را دریافته‌ اند که تحت حاکمیت رژیم جمهوری اسلامی امکان پاسخ ‌گویی به مطالبات آنها در سطح کلان وجود ندارد، اعتراضاتشان  ابعاد سیاسیِ پیدا کرده و کلیت رژیم اسلامی را به چالش می کشند. معلمان ایران با برپائی چندین اعتصاب و اعتراض سراسری با اعلام موضعی قاطع در برابر تهاجم رژیم به زنان، با نه گفتن به مضحکه های انتخاباتی حکومت اسلامی سرمایه داران ظرفیت های خود را برای تأثیر گذاری بر فضای سیاسی جامعه نشان داده اند.

معلمان یک پای اصلی برافراشتن پرچم مطالباتی حداقلی جنبش های پیشرو اجتماعی بوده اند و در جریان مبارزات خود بر خواستهایی چون آزادی های سیاسی، آزادی کلیه زندانیان سیاسی، جدائی دین از آموزش و پرورش، تحصیل رایگان برای همه کودکان و رفع تبعیض ها و افزایش حقوقها به بالای خط فقر و خواست منع خصوصی سازی و کالایی شدن آموزش و درمان رایگان و … تأکید کرده اند. 
معلمان ایران در سال‌های اخیر نشان داده‌اند که ظرفیت سازماندهی و همبستگی بالایی دارند. تجمعات، اعتصابات و برنامه‌های جمعی آنان، مدارس را به میدان اعتراض و مطالبه‌گری بدل کرده است.

۵ اکتبر روز جهانی معلم فرصتی است برای پیوند زدن مبارزات معلمان ایران با جنبش‌های جهانی علیه سرمایه داری، خصوصی‌سازی و سرکوب. آموزگاری تنها با اتحاد، همبستگی و اقدام جمعی می‌تواند بازآفرینی شود. پیشروی مبارزات معلمان برای تحمیل خواسته هایشان در گرو تحکیم اتحاد و همبستگی با بقیه بخش های جنبش کارگری و دیگر جنبش های پیشرو اجتماعی و اتخاذ تاکتیکهای مناسب برای هر چه یکپارچه تر کردن و سراسری تر کردن این اعتراضات می باشد.

سخن روز: تلویزیون حزب کمونیست ایران و کومەله
https://alternative-shorai.tv
https://cpiran.org
https://komala.co
https://t.me/peshrawcpiran
www.facebook.com/Peshrawcpiran
www.instagram.com/Peshrawcpiran1 (http://www.instagram.com/Peshrawcpiran1)
https://t.me/KomalaCpiranTv