پنجشنبه ۱ دی ۱۴۰۱

آذر ماه با قریب به ۷۶ مورد اعدام همچنان بازگو کننده نقض حق حیات در دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران است. بنا بر گزارش نهادهای بین‌المللی، ایران به تناسب سرانه جمعیت و میزان اعدام، رتبه نخست اعدام شهروندان خود در دنیا را دارد. از مهمترین رویداد ها در این باره می‌توان به اجرای حکم اعدام دو تن از بازداشت شدگان اعتراضات سراسری اخیر به نام های مجیدرضا رهنورد در ملا عام در مشهد و محسن شکاری در تهران اشاره کرد.

هرانا ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر، اطلاعات مربوط به ۵۸ بازداشتی خیزش سراسری را که به اعدام محکوم شده‌اند یا در معرض خطر صدور حکم اعدام قرار دارند، منتشر کرد. در این فهرست اطلاعاتی درباره دو زن و دو کودک نیز مشاهده می‌شود.

بر اساس این گزارش، دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران تاکنون برای ۱۱ تن از بازداشت‌شدگان خیزش سراسری حکم اعدام صادر کرده است و ۴۷ تن دیگر نیز با اتهام‌هایی مانند بغی، محاربه و افساد فی‌الارض مواجه‌اند که می‌تواند به صدور حکم اعدام برای آنان منجر شود. بیشتر این شهروندان تحت عناوینی مانند لیدری اغتشاشات دستگیر شده‌اند

هرانا می‌گوید به دلیل فقدان شفافیت مسئولان قضایی در پرونده‌سازی‌های نهادهای امنیتی علیه معترضان، هویت تمامی متهمان به طور کامل مشخص نیست. به عنوان مثال، در پرونده اعتراض‌های شهرک اکباتان و کشته‌‍ شدن یک بسیجی، دست‌کم ۹ نفر متهم شده‌اند؛ با این حال هرانا تاکنون تنها هویت سه نفر را شناسایی کرده است. در پرونده مربوط به اعتراض‌های ملک‌شهر اصفهان و کشته شدن سه نفر از نیروهای جمهوری اسلامی ایران، نیز دست‌کم ۱۰ نفر متهم شده‌اند اما تنها هویت شش تن از آنان احراز شده‌ است.

بر مبنای گزارش هرانا، دادگاه‌های انقلاب جمهوری اسلامی ایران تاکنون برای ماهان صدرات مرنی، سهند نورمحمدزاده، محمد قبادلو، محمد بروغنی، منوچهر مهمان‌نواز، محمدمهدی کرمی، سیدمحمد حسینی، حسین محمدی، رضا آریا، حمید قره‌حسنلو و شعیب میربلوچ‌زهی ریگی حکم اعدام صادر کرده‌اند. از این میان، اجرای حکم اعدام ماهان صدرات به طور موقت، متوقف و پرونده او به دیوان عالی کشور ارسال شده است.

گزارش کمپین فعالان بلوچ نیز حاکی از آن است که شعیب میربلوچ‌زهی ریگی، شهروندی که پس از جمعه خونین زاهدان دستگیر شد، کودک است و تنها ۱۷ سال دارد؛ اما حکم اعدام او در مجتمع قضایی شهید نوری زاهدان صادر شده است.

ابوالفضل مهری حسین حاجیلو نیز که نامش در فهرست متهمان در معرض خطر صدور حکم اعدام قرار دارد، ۱۷ سال دارد و فوتبالیست است. پرونده او در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست ابوالقاسم صلواتی، مشهور به قاضی اعدام، در دست بررسی است و از آنجا که این نوجوان به مقابله با حکومت اسلامی از طریق ایجاد حریق در وسیله مورداستفاده عمومی به منظور اخلال در نظم و امنیت کشور متهم  شده است، خطر صدور حکم اعدام برای او نیز وجود دارد.

دنا شیبانی، مربی اسنوبرد، که با اتهام بمب‌گذاری ناموفق در شیرازبه همراه چهار ورزشکار دیگر بازداشت شد و یک زن دیگر که در ارتباط با پرونده اعتراض‌های شهرک اکباتان بازداشت‌ شده است، زنانی‌اند که با تهدید صدور حکم اعدام موتجهه اند.

خوی اتهام محاربه توحید درویش

توحید درویش (لقمان) در جریان اعتراضات سراسری بازداشت و پس از مدت کوتاهی از سوی دادسرای عمومی و انقلاب تبریز به محاربه متهم شد.

توحید درویش (لقمان) شهروند کُرد اهل روستای گرناویک شهرستان خوی و پدر دو فرزند است. او در تاریخ هفتم مهرماه سال جاری به دست نیروهای امنیتی در تبریز بازداشت شد.

بر اساس گزارش، توحید درویش (لقمان) از زمان بازداشت تاکنون از حق داشتن وکیل و ملاقات با خانواده محروم بوده است. شبکه حقوق بشر کردستان اعلام کرده که توحید درویش در آخرین تماس کوتاه تلفنی با خانواده‌اش از شکنجه خود برای انجام اعترافات اجباری خبر داده است.

اسامی افراد متهم به محاربه

بر اساس گزارش خبرگزاری هرانا، اسامی دیگر افرادی که با اتهام‌هایی مانند محاربه، با تهدید صدور حکم اعدام مواجه‌اند، به این شرح است: سامان صیدی (یاسین)، توماج صالحی، امیرنصر آزادانی، محسن رضازاده قراقلو، میثم مبرهن، ابراهیم ریگی، فرشید حسن‌زهی، جمشید حسن‌زهی، امید حسن‌زهی، اسماعیل حسن‌زهی، بهزاد حسن‌زهی، کاروان (همین) شاهی پروانه، شهرام معروف مولا (بنگینی)، هژار حمیدی، رضا اسلام‌دوست، ایوب آغلیانی، علی (ماکان) داوری، سجاد ایمان‌نژاد، رضا رسایی، سعید شیرازی، صالح میرهاشمی، سهیل جهانگیری، سعید یعقوبی، مجید کاظمی، مهدی مشایخی، اکبر غفاری، فرهاد طه‌زاده، فرزاد طه‌زاده، محمد خیوه، اشراق نجف‌آبادی، امیرارسلان مهدوی، حسام‌الدین موسوی، میلاد آرمون، نستوه نیکخواه بهرامی و علیرضا کفایی.

هرانا می‌گوید اطلاعات هویتی ۹ متهم دیگر در معرض خطر صدور احکام اعدام را هنوز شناسایی نکرده‌ است اما همگی این افراد در اعتراض‌های تهران و اصفهان بازداشت شده‌اند.

بررسی این گزارش نشان می‌دهد که ۲۰ تن از افراد از استان تهران و ۱۱ نفر نیز از استان اصفهان‌اند. همچنین هفت متهم در استان سیستان و بلوچستان، هفت متهم در استان آذربایجان غربی، پنج متهم در استان فارس و پنج متهم در استان البرز با اتهام‌هایی مواجه‌اند که ممکن است به صدور احکام اعدام منجر شود. یک متهم هم در استان گیلان، یک نفر در استان آذربایجان شرقی و یک متهم نیز در استان کرمانشاه با اتهام‌هایی مشابه مواجه‌اند.

جمهوری اسلامی تاکنون دو نفر از معترضان را در ارتباط با خیزش سراسری اعدام کرده است؛ محسن شکاری ۱۷ آذر، در فاصله کمتر از ۷۵ روز پس از بازداشت، اعدام شد؛ در حالی که به وکیل انتخابی دسترسی نداشت. مجیدرضا رهنورد نیز سحرگاه ۲۱ آذر در فاصله کمتر از ۲۵ روز پس از بازداشت، اعدام شد.

نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی ایران در جریان سرکوب اعتراض‌های خیابانی هم تاکنون ۵۰۶ شهروند معترض از جمله ۶۹ کودک را کشته‌اند.