گزارش جامع هرانا از نهمین روز حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، هوای آلوده و باران سیاه در تهران
دوشنبه ۱۸ اسفند ۱۴۰۴

در نهمین روز جنگ دستکم ۷۵۲ حمله در قالب ۱٤۸ رویداد در ۳۰ استان کشور را ثبت کرده است. این رویدادها در ۲٤ ساعت اخیر در مجموع منجر به ۸۳ تلفات انسانی (شامل کشته و زخمی نظامی و غیرنظامی) شدهاند. حملات اخیر به لحاظ جغرافیایی به سراسر کشور کشیده شده است هر چند کماکان تمرکز حملات بر تهران و چند استان خاص قرار دارد.
بر اساس اطلاعات ثبت و راستیآزماییشده توسط خبرگزاری هرانا، از نخستین دقایق تا پایان روز ۱۷ اسفندماه ۱٤٠٤، دستکم ۳۳ نفر کشته و ۵۰ تن زخمی شدهاند. این موارد در سطح رویداد ثبت شده اند اما طبقهبندی آنها (غیرنظامی/نظامی) در دادههای موجود مشخص نیست و بنابراین برای جلوگیری از خطای طبقهبندی، در این گزارش در دسته «نامشخص» ارائه شدهاند.
دادههای تجمیعی از آغاز درگیری ۹ اسفندماه تا زمان انتشار این گزارش – بر اساس رویدادهای ثبتشده و با در نظر گرفتن مقادیر حداقلی برای ارقامی که با «بیش از» مشخص شدهاند:
- کشتهشدگان غیرنظامی: ۱۲۰۵ نفر (از جمله دستکم ۱۹۴ کودک)
- کشتهشدگان نظامی: ۱۸۷ نفر
- کشتهشدگان نامشخص (غیرنظامی/نظامی): ۳۱٦ نفر
سایر بخش های این گزارش مروری تحلیلی مقدماتی از رویدادهای مستند ثبتشده در ۲٤ ساعت گذشته ارائه میدهد. تمامی ارقام و طبقهبندیها بر اساس اطلاعات در دسترس در زمان انتشار هستند. با ادامه روند راستیآزمایی و در دسترس قرار گرفتن اطلاعات بیشتر، آمار تلفات و طبقهبندیها ممکن است بهروزرسانی شوند.
۱. نمای کلی رویدادها در ۲٤ ساعت گذشته
رویدادهای ثبتشده امروز پراکندگی جغرافیایی قابل توجهی را نشان میدهند. در بخش قابل توجهی از رویدادها، روش یا نوع حمله هنوز تأیید نشده و با عنوان «نامشخص» ثبت شده است. در مواردی که نوع حمله قابل شناسایی بوده، حملات هوایی و حملات پهپادی در عمده موارد گزارش شدهاند.
تحلیل اولیه نشان میدهد که استان تهران با حدود ۳۴٪ از حملات ثبتشده همچنان در صدر حملات قرار دارد. پس از آن استانهای اصفهان (حدود ۸%) و کرمانشاه (حدود ۶٪) سهم بیشتری از حملات امروز را ثبت کردهاند. همچون روزهای گذشته استانهای خوزستان، البرز و استانهای غرب کشور سهم های بعدی را به خود اختصاص داده اند.
۲. فهرست اهداف گزارششده مورد اصابت / آسیبدیده
در ۲٤ ساعت گذشته، هدف گیری یا آسیب دیدن ۱۲٤ شیء یا تأسیسات منحصربهفرد احراز شده است. این موارد طیفی از اهداف را شامل میشوند. در برخی موارد نیز خسارات ناشی از حملات مجاور یا پیامدهای ثانویه گزارش شده است.
نمونههایی از اهداف ثبتشده در ۲٤ ساعت گذشته:
۱- پایگاه بسیج کمال اسماعیل (اصفهان)
2- پادگان ارتش (اصفهان)
3- تیپ ۱۸ الغدیر سپاه (شاهین شهر/اصفهان)
4- ستاد فرماندهی مرزبانی (کرمانشاه)
5- هنگ مرزی پاوه (پاوه / کرمانشاه)
برای تعدادی از اهداف فهرستشده، ماهیت دقیق هدف (غیرنظامی/نظامی/دوگانه) همچنان در حال بررسی است و ممکن است با در دسترس قرار گرفتن اطلاعات بیشتر، طبقهبندیها بازبینی شوند.
۲.۱ تأسیسات تحت حفاظت حقوق بینالملل بشردوستانه
بر اساس حقوق بینالملل بشردوستانه، مراکز درمانی و خدمات اورژانس، مراکز بشردوستانه و مکانهای مسکونی از وضعیت حفاظت ویژه برخوردار هستند. در ٢٤ ساعت گذشته، خبرگزاری هرانا به طور مقدماتی موارد زیر را ثبت کرده است:
۱- انبارهای نفت در تهران و کرج
2- استخر فجر کاوه (اصفهان)
3- ورزشگاه ملت (شاهین شهر)
4- مدرسه حوزه علمیه (قم)
5- ساختمان دادگستری (زرین شهر)
این خبرگزاری در گزارشی از پیامدهای حمله به مخازن نفت در شهر تهران گفت “در پی حملات هوایی شامگاه ۱۶ اسفند به چند انبار و تأسیسات نفتی در تهران و کرج، آتشسوزی گسترده در مخازن سوخت موجب انتشار حجم زیادی از دود و آلایندهها در آسمان پایتخت شد. همزمان با تداوم آتشسوزیها و هشدار درباره خطرات تنفسی، مقامات از کاهش سهمیه بنزین خبر دادهاند؛ وضعیتی که در شرایط افزایش تلاش برخی شهروندان برای ترک تهران میتواند بر امکان جابهجایی و خروج از شهر تأثیر بگذارد.
۳. تلفات غیرنظامیان
در ۲٤ ساعت گذشته، هیچ موردی به عنوان تلفات تأییدشده غیرنظامی ثبت فعال نشده است.
٤. تلفات نظامی
در بازه این گزارش، هیچ موردی به عنوان تلفات تأییدشده نظامی ثبت فعال نشده است. تلفات نظامی عمدتاً در چارچوب حمله به پایگاههای ارتش و سپاه پاسداران گزارش میشوند. در برخی رویدادها، افرادی در نزدیکی اهداف نظامی کشته شدهاند، اما وضعیت رسمی آنان هنوز بهطور قطعی مشخص نشده است. این موارد همچنان در دست بررسی هستند و در صورت دستیابی به اطلاعات معتبر دال بر وضعیت متفاوت، طبقهبندی ممکن است اصلاح شود.
تصور می شود تلفات نیروهای نظامی رقم بالایی باشد اما به دلیل ماهیت امنیتی اطلاعات نظامی و عدم دسترسی گروههای حقوق بشری و رسانه ها به محل حضور آنان این بخش عمدتا گزارشات تلفات افسران ارشد یا نیروهای نظامی که در مناطق شهری حضور داشته اند را در برمیگیرد.
۵. تلفات تأییدنشده
در میان دادههای ثبتشده برای ۲٤ ساعت گذشته، هیچ موردی به عنوان تلفات تأییدنشده ثبت فعال نشده است.
٦. تلفات نامشخص اما تایید شده
در زمان انتشار، ۳۳ مورد مرگ و ۵۰ مورد مجروح شدن در ۲٤ ساعت گذشته همچنان در دسته نامشخص طبقهبندی شدهاند؛ به این معنا که خبرگزاری هرانا هنوز نتوانسته با قطعیت کافی مشخص کند که این افراد غیرنظامی بودهاند یا نیروهای نظامی.
دفنها: امروز ۱۳ مورد دفن که ناشی از حملات روزهای گذشته بوده ثبت شده است.
یادداشت درباره روششناسی خبرگزاری هرانا
اطلاعات این گزارش از طریق شبکه مستندسازی خبرگزاری هرانا جمعآوری شده است. دادهها از ترکیبی از گزارشهای میدانی، منابع محلی، منابع پزشکی و اورژانس، شبکههای جامعه مدنی و منابع عمومی شامل تصاویر، ویدئوها و بیانیههای رسمی مرتبط گردآوری میشوند. هر رویداد گزارششده پیش از انتشار تحت یک فرایند بازبینی داخلی قرار میگیرد.
با توجه به ماهیت در حال تحول درگیری، اطلاعات به طور مستمر جمعآوری میشوند و وضعیت مستندسازی در زمان انتشار را منعکس میکنند.
ارقام ارائهشده در این گزارش ممکن است بازتابدهنده دامنه کامل خسارات نباشند. ادامه درگیری، آسیب به زیرساختها، اختلال در ارتباطات، دسترسی محدود به مناطق آسیبدیده و خطرات امنیتی برای منابع میتواند توانایی مستندسازی جامع رویدادها را محدود کند.
تأخیر در گزارشهای پزشکی، دشواری در تأیید هویتها و دسترسی محدود به برخی استانها ممکن است به برآورد کم موقت آمار منجر شود. با بهبود دسترسی یا ظهور شواهد بیشتر، آمار تلفات و طبقهبندی رویدادها ممکن است بر همین اساس بازنگری شوند.
خبرگزاری هرانا همچنان متعهد به شفافیت، دقت روششناختی و بهروزرسانی مستمر یافتههای خود با در دسترس قرار گرفتن اطلاعات تأییدشده جدید است.
لازم به ذکر است که خبرگزاری هرانا، بر اساس روش کاری خود، صرفاً بر گزارش رویدادها در داخل مرزهای کشور تمرکز دارد و گزارشهای آن شامل اطلاعاتی درباره تلفات یا رویدادهای خارج از مرزهای ایران نمیشود.
تعهدات بشردوستانه
اسکایلر تامپسون، معاون مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران در گفتگو با خبرگزاری هرانا گفت، این مجموعه به طور فزایندهای نسبت به تأثیری که حملات اخیر بر جمعیت غیرنظامی گذاشته نگران است. فراتر از مرگها و جراحات فوری واردشده به غیرنظامیان، گزارشهایی مبنی بر هدف قرار گرفتن یک تأسیسات آبشیرینکن بسیار نگرانکننده است. چنین تأسیساتی به طور پیشفرض اهداف غیرنظامی محسوب میشوند و زیرساختی حیاتی برای بقای جمعیت غیرنظامی به شمار میآیند. بر اساس حقوق بینالملل بشردوستانه، هدایت حملات علیه اهداف غیرنظامی غیرقانونی است و حمله به اشیایی که برای بقای غیرنظامیان ضروری هستند بهطور مطلق ممنوع است.
خانم تامپسون تاکید کرد “حملات به زیرساختهای پالایشگاه نفت نیز به همان اندازه نگرانکننده است، با توجه به پیامدهای زیستمحیطی و بهداشتی عمومی که میتواند در یک شهر پایتخت پرجمعیت با بیش از ده میلیون نفر جمعیت ایجاد کند. آسیب به چنین تأسیساتی خطر انتشار آلایندههای سمی و ایجاد خسارات زیستمحیطی را در پی دارد که میتواند سلامت غیرنظامیان را در مقیاس وسیع به خطر بیندازد.”
این فعال حقوق بشر تاکید کرد، مجموعه فعالان گزارشهایی دریافت کرده مبنی بر اینکه پیامدهای این حملات به زیرساختهای حیاتی آسیب رسانده است، از جمله به دو مرکز دیالیز که برای غیرنظامیان اهمیت دارد و بقای آنها به این خدمات وابسته است. در مجموع، این حملات نگرانیهای جدی در خصوص اصل تناسب در حقوق بینالملل بشردوستانه ایجاد میکند، بهویژه در جایی که آسیب قابل پیشبینی به غیرنظامیان، خدمات حیاتی و محیط زیست ممکن است گسترده و طولانیمدت باشد. خانم تامپسون در نهایت گفت “مجموعه فعالان حقوق بشر بار دیگر خواستار پایان فوری این درگیریها شده و از همه طرفها میخواهد تمام اقدامات احتیاطی ممکن را برای حفاظت از غیرنظامیان، زیرساختهای غیرنظامی و محیط زیست طبیعی اتخاذ کنند.”