سه شنبه ۲۹ مهر ۱۴۰۴

جلسات علنی کنفرانس بین‌المللی «حقوق بشر در ایران پس از جمهوری اسلامی» در روز شنبه ۲۷ مهر ۱۴۰۴ برابر با ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ در اسلو پایتخت نروژ برگزار و جلسات پشت درهای بسته این کنفرانس نیز با مشارکت نمایندگان أحزاب سیاسی شرکت کننده روز یکشنبه تشکیل و به پایان رسید. این کنفرانس که از طرف شبکه تلویزیونی ایران اینترنشنال پوشش خبری داده شده و در شبکه های اجتماعی انعکاس نسبتا وسیعی پیدا کرده را باید بر متن تحولات سیاسی مربوط به ایران مورد تجزیه و تحلیل قرار داد.

واقعیت این است که رژیم جمهوری اسلامی با عمیق ترین و همه جانبه ترین بحران های دوران حیات خودش روبرو است. در داخل ایران تعمیق بحران اقتصادی، فساد نهادینه شده، پیامد تشدید تحریم های بین المللی، بحران خارج از کنترل محیط زیست و تورم و گرانی بی سابقه، حکومت اسلامی را در موقعیتی قرار داده که  حتی توان تأمین نان و آب، برق و هوای سالم برای تنفس را ندارد. این أوضاع فلاکتبار اقتصادی بطور اجتناب ناپذیری گسترش جنبش کارگری و دیگر جنبش های اجتماعی و اعتراضی را در چشم انداز قرار داده است. حکومت اسلامی در سطح بین المللی زیر فشار آمریکا و دولت های اروپایی برای برچیدن برنامه های هسته ای، قطع تولید موشک های بالستیک دوربرد، پایان دادن به ارسال کمک های تسلیحاتی و مالی به «نیروهای نیابتی»، مذاکره مستقیم با آمریکا و در یک کلام تسلیم بدون قید و شرط در برابر این فشارها قرار دارد.

این أوضاع، در موقعیت نه جنگ، نه صلح و  زیر سایه تهدیدهای جنگی دولت های اسرائیل و آمریکا جدال و کشمکش های جناح های درون حکومتی را  وارد فاز سرنوشت ساز کرده است. اصلاح طلبان واعتدال گرایان حکومتی از درون ساختار سیاسی حاکم پرچم مذاکره مستقیم و تسلیم در برابر آمریکا و قدرتهای اروپایی را برافراشته اند و بقای نظام اسلامی را در گرو سازش به هر قیمت و رفع تحریم ها می دانند. اصول گرایان افراطی و جناح پایداری در برابر این فشارها بر مقاومت حداکثری و ادامه قمار هسته ای پافشاری می کنند. کادر رهبری سپاه پاسداران که منابع و اهرم های اصلی قدرت را در دست دارد و به این واقعیت آگاه است که توازن قوا در مقایسه با ده سال پیش که توافق برجام امضا شد تماما به زیان جمهوری اسلامی تغییر کرده است، در عالم واقع شکست را پذیرفته، و در پی پیدا کردن فورمول و بیان آبرومندانه ای برای بیان این شکست است.

سپاه پاسداران در همانحال که رو به مردم و دشمن داخلی شمشیر را از رو بسته، اما خواهان سازش آبرومندانه با آمریکا است تا بلکه بتواند برای ادامه بقای نظام اسلامی، ناسیونالیسم عظمت طلب ایرانی را پشت سر خود بسیج کند. با اینحال تا زمانی که سپاه پاسداران که سکان اصلی قدرت را در دست دارد فورمول معجره آسای سازش آبرومندانه یا قهرمانانه را که همزمان باید مورد قبول دولت ترامپ هم واقع شود را پیدا نکرده، فشارهای آمریکا ادامه دارد. دولت آمریکا در رأس ناتو و در هم پیمانی با اتحادیه اروپا هنوز سیاست براندازی رژیم جمهوری اسلامی را ندارد، بلکه می خواهد با فشارهای کنترل شده، رژیم جمهوری اسلامی را در راستای اهداف خود وادار به تسلیم کند. فعال کردن مکانیسم ماشه و تشدید تحریم های بین المللی، تهدیدهای جنگی اسرائیل علیه ایران، پخش اخبار مربوط به تقویت ناوهای جنگی آمریکا در خاورمیانه، ایجاد فرصت و میدان مانور سیاسی و تبلیغاتی برای اصلاح طلبان و اعتدال گرایان حکومتی در درون نظام اسلامی، و استفاده از نیروهای اپوزیسیون راست به عنوان اهرم فشار سیاسی و روانی بر جمهوری اسلامی در خدمت این فشارهای کنترل شده است.

در این اوضاع برگزاری کنفرانس بین‌المللی «حقوق بشر در ایران پس از جمهوری اسلامی» در اسلو به کمک نهادهای باصطلاح غیر دولتی اروپایی را باید در ادامه همایش “جورج تاون” واشنگتن در فوریه ۲۰۲۳ و همایش سلطنت طلبان در مونیخ در أواخر ژوئیه سال جاری و به عنوان بخشی از فشارهای سیاسی و روانی کنترل شده آمریکا و اروپا برای رام کردن جمهوری اسلامی و نجات سرمایه داری ایران از خطر انقلاب مورد ارزیابی قرار داد. اسلو که زمانی محل برگزاری مذاکرات پشت پرده برخی از نیروهای اپوزیسیون کرد ایرانی به ابتکار سازمان باصطلاح غیردولتی “نورِف” با رژیم جمهوری اسلامی بود، اکنون به محل همایش نیروهای اپوزیسیون راست منهای رضا پهلوی برای تمرین آلترناتیو سازی زیر پرچم دفاع از حقوق بشر و هم پیمانی با جامعه جهانی تبدیل شده است. 

برای شناخت بیشتر از جایگاه و ماهیت این کنفرانس به ترکیب شرکت کنندگان در آن نگاه کنید: شیرین عبادی و عبدالله مهتدی همان مسافرانی هستند که سوار اتوبوس مجانی رضا پهلوی شدند و در همایش جورج تاون واشنگتن که به ابتکار پهلوی تشکیل شده بود حضور یافتند، در رکاب وی تا تدوین «منشور مهسا» و خنجر زدن از پشت به جنبش انقلابی ژینا پیش رفتند، اما وقتی این پروژه شکست خورد و رسوایی ببار آورد از اتوبوس پیاده شدند و اکنون دوباره در قالب و قواره تازه و در جامه حقوق بشری و با پیوستن مسافران جا مانده باز با یاران سلطنت طلب همراه شده اند. فواد پاشایی، دبیرکل حزب مشروطه ایران که طرفدار نظام پادشاهی و خواهان براندازی نظام جمهوری اسلامی و بازگشت سلطنت مشروطه در ایران است. این حزب با آرم شیر نر شمشیر به دست و خورشید رسما خود را «لیبرال دمکرات» و ضد کمونیسم  و مدافع تمامیت ارضی ایران معرفی می کند و براندازی نام رمز عبور از رژیم اسلامی با کمک قدرت های خارجی است.

یزدان شهدایی، عضو هیئت دبیران و سخنگوی شورای مدیریت گذار است. هر چند در اسناد این شورا آمده است که “در نظام دمکراسی مورد نظر آنها، حق حاکمیت نه موروثی است نه الهی، اما بنا به گفته دبیرکل این شورا، مخالفت سند مزبور با حق حاکمیت “موروثی” در ساختار سیاسی آینده ایران “به‌ هیچ ‌وجه” به معنای کنار گذاشتن سلطنت طلبان از “شورای مدیریت گذار” نیست و آنها در این شورا حضور دارند. خانواده سلطنت که با منطق انقلاب و اراده شهروندان از صحنه سیاسی ایران جارو شدند از طریق ” شورای مدیریت گذار” و حزب مشروطه ایران به صحنه باز می گردند.

مهدیه گلرو عضو هیئت سیاسی اجرایی همبستگی جمهوری‌خواهان ایران است. این سازمان هدف خود را گذار خشونت پرهیز از جمهوری اسلامی و ایجاد یک حکومت سکولار دمکرات تعریف کرده است. در شرایطی که رژیم جمهوری اسلامی مناسبات خود با مردم بپاخاسته ایران را به مرز آشتی ناپذیری رسانده و زبان دیالوگ آن با مردم زندان و شکنجه و اعدام است و در حالی که خیزش آبان ۹۸ و خیزش زن زندگی آزادی جلوه هایی از این آشتی ناپذیری را نشان داد، تأکید بر گذار خشونت پرهیز نام رمز ضدیت با انقلاب است.
سازمانهای جبهه ملی ایران از دیگر شرکت کنندگان در این کنفرانس بودند که محور استراتژی آنها تأکید بر تمامیت ارضی ایران و تأمین امنیت فردی و اجتماعی، آزادی، رفاه عمومی مردم ایران بدون تعرض با مالکیت خصوصی و با تکیه بر تداوم اقتصاد نئولیبرالی بازار آزاد با مدیریت غیر اسلامی است. 

حزب دمکرات کردستان ایران، حزب دمکرات آذربایجان، حزب تضامن دمکراتیک اهواز و حزب مردم بلوچستان که از طریق اعضای رهبری و دبیر کل هایشان در کنفرانس بین‌المللی «حقوق بشر در ایران پس از جمهوری اسلامی» نمایندگی می شدند همه از سیستم فدرالی مبتنی بر نظام پارلمانی برای آینده ایران و مستقل از ماهیت طبقاتی دولت مرکزی تأکید می کنند و دغدغه و نگرانی آنان از هم اکنون تعیین مرزهای حکومت فدرال محلی در آینده است. اما نگاهی اجمالی به مواضع برنامه ای و استراتژیک اکثریت قریب به اتفاق أحزاب و سازمانهای شرکت کننده در این کنفرانس نشان می دهد که این جریان ها به رغم اختلافاتی که دارند بر سیاست راهبردی حفظ مناسبات سرمایه داری در برابر خطر انقلاب کارگری و توده ای و تأکید بر تمامیت ارضی ایران اشتراک نظر دارند. بدیل این جریان ها برای ایران بعد از جمهوری اسلامی همانا حفظ مناسبات سرمایه داری با مدیریت غیر اسلامی است.

بعد از نزدیک به نیم قرن حاکمیت سرمایه داری با مدیریت اسلامی و  با ابعاد بی سابقه  فقر و فلاکتی که به اکثریت عظیمی از جامعه تحمیل شده است، کارگران ایران باید منتظر بمانند که این نیروها زیر پوشش احترام به مفاد حقوق بشر و همپیمانی با جامعه جهانی اینبار سرمایه داری با مدیریت غیر اسلامی در واقع استبداد غیر دینی را به عنوان نتیجه انقلاب برای آنها به ارمغان بیاورند. ادامه مناسبات استثمارگرانه سرمایه داری، ادامه سیاست های اقتصادی نئولیبرالی، ادامه ارزان فروش کردن نیروی کار کارگر با مدیریت غیر اسلامی، این رئوس  برنامه این بخش از اپوزیسیون بورژوازی ایران برای به شکست کشاندن جنبش انقلابی جاری در ایران است. هر چند ابراهیم علیزاده طی سخنانی که در آخرین پانل این کنفرانس ایراد کرد، تأکید کردند: «همه‌شان در برنامه ها خیلی چیزهای خوب نوشته‌اند، همه‌شان هم خوب هستند، من با برنامه هیچ حزبی مخالفت اصولی از این لحاظ ندارم حالا ممکن است یک کمی این ور و اون ورش آدم بتواند کم و زیاد بکند یا بگوید این فورمولبندی کافی نیست». اما در عالم واقع ادعاهای لیبرالی، دموکراسی خواهی و حقوق بشری همه این جریان ها فقط پوششی ایدئولوژیک برای حفظ سلطه‌ی بورژوازی در ایران است.

در این میان شرکت حمید تقوایی در این کنفرانس پدیده ای دور از انتظار نبود،  چون اگر برای جریان کمونیستی مبارزه برای سرنگونی جمهوری اسلامی نه هدفی در خود، بلکه نقطه ی حرکت بسوی سلب قدرت سیاسی و اقتصادی از کل بورژوازی به عنوان یک طبقه اجتماعی است. اما حمید تقوایی سالها است که استراتژی مبارزه برای سرنگونی جمهوری اسلامی را از محتوای طبقاتی خالی کرده است. حمید تقوایی و ابراهیم علیزاده خواسته یا ناخواسته، آگاهانه یا ناآگاهانه، اما بطور عینی به ابزاری برای مشروعیت بخشی به تلاشهای اپوزیسیون راست جهت شکل دادن به آلترناتیو تبدیل شده اند.

سخن روز: تلویزیون حزب کمونیست ایران و کومەله
https://alternative-shorai.tv
https://cpiran.org
https://komala.co
https://t.me/peshrawcpiran
www.facebook.com/Peshrawcpiran
www.instagram.com/Peshrawcpiran1 (http://www.instagram.com/Peshrawcpiran1)
https://t.me/KomalaCpiranTv