پژوهش نهادهای حکومتی: 40 درصد زنان پوشش اجباری را رعايت نمیکنند
جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵

رئیس پیشین صداوسیما به نقل از پژوهشهای حاکمیتی گفته است ۳۰ تا ۴۰ درصد زنان حجاب رسمی و قانونی را رعایت نمیکنند؛ حدود ۹ تا ۱۲ میلیون زن
عزتالله ضرغامی، عضو شورای عالی فضای مجازی و رئیس پیشین صداوسیما، با استناد به آخرین پژوهشهای دستگاههای حاکمیتی اعلام کرده است ۳۰ تا ۴۰ درصد زنان ایران حجاب رسمی و قانونی را رعایت نمیکنند. رویداد۲۴ در بررسی این اظهارات نوشته است که حتی پایینترین رقم این بازه، جمعیتی در حدود یکسوم زنان بزرگسال را در بر میگیرد و گستردگی فاصلهٔ پوشش روزمرهٔ زنان با الگوی مورد نظر حکومت را نشان میدهد.
این رسانه با مبنا قرار دادن حدود ۶۰ میلیون واجد شرایط رأی دادن در انتخابات سال ۱۴۰۳ و برآورد تقریبی ۳۰ میلیون زن بزرگسال، جمعیت مشمول آمار ضرغامی را حدود ۹ تا ۱۲ میلیون نفر محاسبه کرده است. این برآورد از اعمال درصد اعلامشده بر جمعیت تخمینی زنان بزرگسال به دست آمده است.
ابعاد جمعیت مورد اشاره، امکان ادامهٔ برخورد انتظامی، جریمه، توقیف خودرو و محرومیت اجتماعی را به موضوع بحث تبدیل کرده است. فرهاد فتحی، روحانی فعال در شبکهٔ ایکس، در واکنش گفته است برخورد با ۱۰ تا ۲۰ میلیون زن امکانپذیر و نتیجهبخش نیست و شرایط را پیچیدهتر میکند. او خواستار نظرسنجی دقیق ملی، انطباق قوانین با پوشش پذیرفتهشده در جامعه و کار فرهنگی بلندمدت شده است.
پیشینهٔ فاصلهٔ پوشش اجتماعی با الگوی رسمی در پژوهشهای پیشین نیز مطرح شده بود. مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی در مرداد ۱۳۹۷، با استناد به پیمایشهای سالهای ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۳، سهم باورمندان به حجاب شرعی به معنای دقیق آن را حدود ۳۵ درصد و طرفداران حجاب عرفی را حدود ۵۰ تا ۵۵ درصد اعلام کرده بود. در همان دادهها، مخالفت با دخالت دولت در حجاب از ۳۴٫۷ به ۴۹٫۲ درصد افزایش یافته و موافقت با برخورد قانونی با زنان بدحجاب از ۵۵٫۵ به ۳۹٫۹ درصد کاهش یافته بود.
در تیر ۱۴۰۲، ابراهیم حاجیانی، جامعهشناس و مدیر پیشین ایسپا، در نشستی در فرهنگستان علوم از نظرسنجی مؤسسهای وابسته به حوزهٔ علمیه سخن گفته بود که طبق آن ۶۲ درصد جامعه با دخالت حاکمیت در حجاب مخالف بودند. به گفتهٔ او، این مخالفت در میان افراد محجبه نیز به ۶۰ درصد میرسید.
در نتایج نقلشده از موج چهارم پیمایش ملی «ارزشها و نگرشهای ایرانیان» در سال ۱۴۰۲ نیز حدود ۷۰ درصد پاسخگویان با برخورد قهری و اجباری دربارهٔ پوشش مخالفت کرده بودند. همچنین ۶۲ درصد گفته بودند در محیط زندگی خود به میزان متوسط یا زیاد با زنان فاقد حجاب رسمی مواجه میشوند.
تغییر پوشش در بدنهٔ دستگاههای حکومتی نیز پیشتر موضوع اظهارات مسئولان بوده است. محمدصالح هاشمی گلپایگانی، دبیر وقت ستاد امر به معروف، در سال ۱۴۰۱ به نقل از گزارشهای پلیس گفته بود ۴۱ درصد افرادی که دربارهٔ حجاب تذکر گرفته یا پرونده داشتهاند، کارکنان دستگاههای دولتی و حکومتی بودهاند. او در آبان ۱۴۰۲ اعتقاد زنان به حجاب را بیش از ۸۰ درصد اعلام کرد.
رویداد۲۴ در جمعبندی خود، آمار تازه را نشانهٔ گستردگی اجتماعی پوشش متفاوت با الگوی حکومتی دانسته و بر تعارض میان استقبال از حضور این زنان در مراسم رسمی و برخورد با آنان در زندگی روزمره تأکید کرده است.
