متلاشی شدن قدرت خرید مزدبگیران؛ از خط فقر تا «خط بقا»!
جمعه ۱۳ شهریور ۱۴۰۵
سقوط ارزش ریال، افزایش قیمت مواد غذایی، مسکن، درمان و حملونقل، زندگی میلیونها خانواده کارگری را به مرز تأمین ابتداییترین نیازها رسانده است. مسئله دیگر فقط قرار گرفتن زیر «خط فقر» نیست؛ برای میلیونها کارگر و زحمتکش و اقشار مزدبگیر جامعه، تأمین خوراک، اجاره و درمان به یک کشمکش روزانه تبدیل شده است.
حداقل مزد پایه کارگران در سال ۱۴۰۵ حدود ۱۶ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان تعیین شد، در حالی که همان زمان رقم سبد معیشت رسمی حدود ۴۳ میلیون تومان بود. افزایش شدید قیمتها در ماههای بعد این فاصله را باز هم بیشتر کرده است. خانوادههای کارگری ناچارند از کیفیت و مقدار خوراک بکاهند، درمان را عقب بیندازند، چند شغله شوند و برای گذران زندگی بیشتر قرض کنند.
این وضعیت تنها نتیجه «مدیریت بد» نیست. بحران اقتصادی در جامعه سرمایهداری به شکلی طبقاتی توزیع میشود. تورم برای کارگری که مزدش ثابت مانده به معنای کاهش روزانه مزد واقعی است، در حالی که صاحبان سرمایه و دارایی از امکانات بسیار بیشتری برای حفظ ارزش ثروت خود برخوردارند. تحریمها و فشارهای قدرتهای امپریالیستی بحران را تشدید کردهاند، اما جمهوری اسلامی نیز هزینه بحران ساختاری اقتصاد و سیاستهای خود را به سفره کارگران و فرودستان منتقل میکند.
بنابراین بحث فقط بر سر این نیست که خط فقر چند میلیون تومان است. پرسش اساسی این است: چرا کسانی که ثروت جامعه را تولید میکنند، قادر به تأمین یک زندگی شایسته نیستند؟ پاسخ را باید در مناسبات کار و سرمایه و در توازن قوای طبقاتی جستجو کرد.
افزایش فوری مزد و مستمری متناسب با هزینه واقعی یک زندگی شایسته و افزایش مستمر هزینه زندگی، بیمه بیکاری مکفی، درمان و آموزش رایگان، امنیت شغلی و مقابله با شرکتهای پیمانکاری از مطالبات فوری طبقه کارگر است. اما هیچیک از این مطالبات بدون نیروی سازمانیافته به دست نخواهد آمد.
مجمع عمومی در محیط کار، تشکل مستقل، کمیتههای اعتصاب، هماهنگی میان مراکز کارگری و پیوند مبارزات کارگران با بازنشستگان، معلمان، پرستاران و دیگر مزدبگیران، ابزار تبدیل نارضایتی عمومی به قدرت اجتماعی است.
مبارزه برای نان نیز از مبارزه برای آزادی تشکل، اعتصاب و تجمع جدا نیست. طبقه کارگر تنها با سازمانیابی مستقل و گسترش مبارزه و اعتصاب سراسری میتواند در برابر تعرض سرمایه و حکومت توازن قوا را تغییر دهد.
در برابر تعرض سازمانیافته سرمایه، اعتراض پراکنده کافی نیست.
راه مقابله، سازمانیابی، اتحاد و مبارزه جمعی طبقه کارگر است.
یادداشت هفته شبکههای اجتماعی حزب کمونیست ایران
جمعه ۱۳ شهریور ۱۴۰۵
۴ سپتامبر ۲۰۲۶