عفو بینالملل، حملات آمریکا و اسرائیل به مناطق پرجمعیت تهران درجنگ ٤٠ روزە را “جنایت جنگی” میداند
چهارشنبه ۱۸ شهریور ۱۴۰۵
عفو بینالملل سه حمله به محلههای نیلوفر، رسالت و جوادیه تهران در فاصله اول تا ۱۳ مارس ۲۰۲٦ (اسفندماە ١٤٠٤ ) را بررسی کرده است. بر اساس یافتههای این سازمان، در این حملات از سلاحهای انفجاری با آثار گسترده در مناطق متراکم شهری استفاده شده و دستکم ٤۱ غیرنظامی کشته شدهاند؛ خانهها، مغازهها و ساختمانهای غیرنظامی نیز در شعاع قابل توجهی از اهداف مورد اصابت آسیب دیدهاند.
در میدان نیلوفر، حمله شامگاه اول مارس پاسگاه ۱۰٤ عباسآباد را منهدم کرد و دستکم ۲۰ غیرنظامی جان باختند. عفو بینالملل میگوید حمله در حدود ساعت ۹ شب، هنگامی انجام شد که رستورانها و کافهها باز بودند و حضور گسترده غیرنظامیان قابل پیشبینی بود. تصاویر بررسیشده نشان میدهد ساختمانهای مسکونی، مغازهها و دیگر سازههای غیرنظامی تا فاصله حدود صد متری نیز آسیب دیدهاند.
در محله رسالت، حمله نهم مارس یک مرکز متعلق به یکی از گردانهای بسیج سپاه پاسداران و چند ساختمان مجاور را هدف قرار داد. عفو بینالملل میگوید ۱٦ غیرنظامی در این حمله کشته و دهها نفر زخمی شدند. در یکی از ساختمانهای مسکونی آسیبدیده، بنا بر شهادت یک شاهد، ۱۳ نفر شامل سرایدار ساختمان و ۱۲ عضو یک خانواده جان باختند. بررسی تصاویر ماهوارهای نشان میدهد این ساختمان ممکن است جداگانه مورد اصابت قرار گرفته باشد.
در جوادیه نیز حمله ۱۳ مارس به پاسگاه ۱۱۷ و ساختمانهای اطراف، دستکم پنج عضو یک خانواده را کشت و دهها نفر را زخمی کرد. کارشناسان تسلیحاتی عفو بینالملل تصویری از بقایای مهمات در محل را بررسی کرده و گفتهاند قطعات دیدهشده با بخشی از سامانه هدایت JDAM، مهمات هدایتشونده ساخت آمریکا که هم نیروهای آمریکایی و هم اسرائیلی از آن استفاده میکنند، سازگار است.
اگنس کالامار، دبیرکل عفو بینالملل، گفته است شمار قربانیان غیرنظامی، گستردگی تخریب، زمان انجام حملات، آسیب به ساختمانهای اطراف و نبود هشدار مؤثر قبلی، «کوتاهیهای نگرانکننده» ائتلاف آمریکا و اسرائیل در انجام وظیفه خود برای کاهش آسیب به غیرنظامیان را نشان میدهد. به گفته او، حملات بررسیشده ممکن است حملات بدون تفکیک و در نتیجه جنایت جنگی محسوب شوند و باید درباره آنها تحقیق مستقل و شفاف صورت گیرد.
عفو بینالملل برای این تحقیق تصاویر ماهوارهای را تحلیل کرده، ٦۰ ویدئوی منتشرشده در اینترنت را راستیآزمایی کرده، بیانیههای رسمی ایران، آمریکا و اسرائیل را مورد بررسی قرار داده و با دو نفر در داخل ایران مصاحبه کرده است. این سازمان میگوید در ماههای ژوئیه با مقامهای آمریکا، اسرائیل و ایران مکاتبه کرده، اما تا زمان انتشار گزارش پاسخی دریافت نکرده است. آمریکا و اسرائیل در اسفند اعلام کرده بودند اهداف مرتبط با حکومت ایران را در تهران هدف قرار دادهاند، اما مسئولیت سه حمله مشخص مورد بررسی عفو بینالملل را تأیید نکردهاند.
این سازمان همزمان تأکید کرده است که همان الزامات حقوق بینالملل بشردوستانه درباره حملات تلافیجویانه ایران نیز صادق است. عفو بینالملل با اشاره به ادامه درگیریهای منطقهای، از جمله گزارشها درباره تلفات غیرنظامی در حمله اول سپتامبر به یک مراسم عروسی در هرمزگان و حملات ایران به اردن، کویت، عراق و بحرین، هشدار داده است که خطر برای غیرنظامیان در سراسر منطقه همچنان بسیار بالاست.
عفو بینالملل بار دیگر خواستار آتشبس پایدار شده و از آمریکا، اسرائیل و ایران خواسته است کمیسیون بینالمللی حقیقتیاب بشردوستانه را برای بررسی ادعاهای مربوط به نقض جدی قوانین جنگ، از جمله حملات به زیرساختهای انرژی، دعوت کنند. این سازمان همچنین از شورای امنیت و مجمع عمومی سازمان ملل خواسته است برای تأمین صلح، امنیت، عدالت و پاسخگویی در قبال حملات غیرقانونی در ایران اقدام کنند.