شکستن تابوی ۴۰ ساله سینمای ایران با اعتراضات زنان سینماگر
پنجشنبه ۱۶ شهریور ۱۴۰۲

کمتر از دو دهه پیش، گلشیفته فراهانی که ستاره سینمای ایران در دهه ۷۰ و ۸۰ خورشیدی محسوب میشد، به دلیل نداشتن حجاب در یک فیلم آمریکایی به شدت در ایران تحت فشار قرار گرفت و در نهایت ناچار شد کشور را ترک کند. ۱۴ سال بعد از آن اتفاق اما دهها زن بازیگر سینمای ایران نه تنها تصاویر بدون حجاب خود را منتشر کردهاند، بلکه هرازگاهی در مراسمی رسمی و عمومی، اجباری بودن حجاب اسلامی در ایران را به چالش میکشند.
در یک سالی که از کشته شدن مهسا امینی و آغاز اعتراضهای ایران گذشته، فهرست بلندبالایی از برجستهترین و مهمترین سینماگران زن در ایران به اعتراضهای سراسری پیوستهاند؛ فهرستی در میانشان از مهمترین بازیگران زن در ۴۰ سال گذشته، تا ستارههای دیروز و امروز سینمای ایران و حتی کارگردانان نامآشنا و موفق زن در کنار بازیگران کمتجربهتر و جوانتر حضور دارند.
در نخستین روزهای آغاز این اعتراضها، کتایون ریاحی، از بازیگران مهم و سرشناس سینمای ایران در اقدامی اعتراضی، عکسی از خود را در اینستاگرام منتشر کرد که در آن حجاب نداشت. این کار خانم ریاحی بازتاب بسیار گستردهای در رسانههای مختلف پیدا کرد و اسلامگرایان رسانههای نزدیک به حکومت، به شدت به او حمله کردند.
اما این حملات موجب نشد تا بازیگران سرشناس دیگر به حجاب اجباری اعتراض نکنند. برعکس، دومین گام در مسیر مبارزه با حجاب اجباری توسط بازیگران سینمای ایران، توسط فاطمه معتمدآریا به شکلی بسیار جدیتر برداشته شد. او در چهارم مهرماه، در مراسم خاکسپاری امین تارخ، بدون روسری پشت میکروفن رفت و درباره همکار از دست رفتهاش سخنرانی کرد.
این نخستین بار بود که از زمان تثبیت حجاب اجباری بعد از انقلاب اسلامی، یکی از بازیگران مطرح در یک رخداد عمومی بدون حجاب حاضر شد. این حرکت تاریخی خانم معمتدآریا شروع حمایتی چشمگیر سینماگران زن، از بزرگترین جنبش زنانه در تاریخ بعد از انقلاب اسلامی در ایران بود؛ حمایتی که مسئولین وزارت ارشاد و همه مسئولین نظام جمهوری را به شوک شدیدی فرو برد.
