یکشنبه ۱۵ تیر ۱۴۰۴

در ماه‌های اخیر بویژه بعد از شکست تحقیر آمیز رژیم جمهوری اسلامی در برابر حملات ارتش اسرائیل، موج جدیدی از اخراج مهاجران  افغانستانی از ایران آغاز شده است. این اقدام، هم ‌زمان با تشدید بحران‌های داخلی و منطقه‌ای، بار دیگر مسئله اخراج مهاجران  را در مرکز توجه فعالین جنبش های اجتماعی و افکار عمومی قرار داده است.  بیانیه اخیر تشکل‌ها و نهادهای مستقل کارگری و بازنشستگان، به‌ درستی این سیاست را محکوم کرده و آن را بخشی از پروژه تشدید سرکوب و انحراف افکار عمومی از بحران‌های ساختاری جمهوری اسلامی دانسته  است.

طبق گزارش‌های سازمان ملل متحد و نهادهای حقوق بشری، جمعیت مهاجران افغانستانی در ایران پیش از موج جدید اخراج‌ها، حدود ۴ تا ۵ میلیون نفر برآورد می‌شد. از این میان، تنها حدود  یک  میلیون نفر دارای مدارک اقامتی رسمی بودند  و بقیه بدون حق اقامت همواره زیر فشار پیگرد و بگیر و ببند و اخراج و محرومیت از ابتدایی ترین حقوق انسانی قرار داشته اند. از آغاز سال ۲۰۲۵، با تشدید فشارهای سیاسی و امنیتی، روند اخراج مهاجران شتاب گرفته است و رسانه‌های وابسته به حکومت از اخراج دست‌کم ۵۰۰ هزار نفر در بازه زمانی کوتاه خبر داده‌اند. این آمار، تنها بخشی از واقعیت است؛ چرا که  بسیاری از اخراج ‌ها بدون ثبت در آمارهای رسمی انجام  می شوند.

پدیده مهاجرت و بدرفتاری و اخراج مهاجران در شرایطی که دولت های حاکم با بحران روبرو می شوند ریشه در بحران‌های ساختاری نظام سرمایه‌داری جهانی دارد. افغانستان چند دهه است که زیر فشار دخالتگری و لشکرکشی قدرتهای سرمایه داری جهانی و جنگ و کشمکش ارتجاع داخلی، به یکی از بزرگ‌ترین صادرکنندگان نیروی کار ارزان و بی‌دفاع تبدیل شده است.  اکثریت مهاجران افغانستانی در ایران، کارگران یدی و زحمتکشان هستند که در سخت‌ترین و غیر انسانی ترین شرایط با دستمزدهای ناچیز و چند مرتبه زیر خط فقر و بدون  برخورداری ازحقوق اولیه کار می کنند. این نیروی کار ارزان، سود سرشاری برای سرمایه‌داران و پیمانکاران ایرانی به همراه داشته و به  تداوم  مناسبات استثمارگرانه یاری  رسانده است.

با این حال، در شرایط تشدید بحران اقتصادی، افزایش بیکاری، تورم و نارضایتی اجتماعی،  حکومت جمهوری اسلامی برای انحراف افکار عمومی و سرکوب اعتراضات، سیاست مهاجرستیزی را تشدید کرده است. نسبت دادن اتهاماتی چون «جاسوسی»به مهاجران، تلاشی است برای فرافکنی شکست‌های امنیتی و نظامی و پوشاندن فساد و ناکارآمدی ساختاری حکومت اسلامی. بر کسی پوشیده نیست نژادپرستی و سیاست اخراج مهاجران، بخشی از پروژه گسترده‌تر سرکوب و کنترل اجتماعی  است.

جمهوری اسلامی با بهره‌ گیری از گفتمان نژادپرستانه و ملی‌گرایانه، تلاش می‌کند کارگران و زحمتکشان ایرانی را در مقابل مهاجران قرار دهد و شکاف‌های طبقاتی را با دامن زدن به تعصبات قومی و ملی  بپوشاند. این سیاست، نه تنها ابتدایی ترین حقوق انسانی و کرامت مهاجران را پایمال می‌کند، بلکه به تضعیف همبستگی طبقاتی و بین‌المللی بین کارگران ایران و افغانستان منجر می‌شود. همان‌گونه که بیانیه تشکل‌های مستقل تاکید می‌کند، «مهاجران زحمتکش افغانستانی هم در عزا و هم در عروسی سر بریده می‌شوند»،  آنها  قربانیان نظامی هستند که هویت و زندگی آنها را به جرم «افغانی» بودن، انکار و سرکوب  می کند.

در این شرایط وظیفه  فعالان رادیکال و سوسیالیست جنبش کارگری و دیگر جنبش های پیشرو اجتماعی در برابر  این سیاست‌های ضدانسانی و ارتجاعی، دفاع قاطع از حقوق مهاجران و مقابله با سیاست‌های فریبکارانه و سرکوبگرانه حکومت اسلامی است. تنها با تقویت همبستگی طبقاتی و بین‌المللی کارگران ایران و أفغانستان و اتحاد و همبستگی همه جنبش های پیشرو اجتماعی می‌توان در مقابل پروژه‌های تفرقه‌افکنانه و نژادپرستانه ایستاد و راه را برای مبارزه مشترک علیه  دولت های سرمایه داری  هموار کرد. موج جدید اخراج مهاجران افغانستانی، نه راه‌حل بحران‌های اقتصادی و اجتماعی ایران است و نه امنیت شغلی و ثبات را برای کارگران و مردم ایران به ارمغان می‌آورد. این سیاست، تنها به تعمیق ستم، فقر و بی‌ثباتی می‌انجامد و باید با  ایستادگی و مبارزه متحدانه  کارگران و زحمتکشان و انسانهای آزادیخواه و برابری طلب از هر ملیت و قومیت به  عقب رانده شود.

سخن روز: تلویزیون حزب کمونیست ایران و کومه له
https://alternative-shorai.tv (https://alternative-shorai.tv/)
https://cpiran.org
https://komala.co
https://t.me/peshrawcpiran
www.facebook.com/Peshrawcpiran
www.instagram.com/Peshrawcpirn
https://t.me/KomalaCpiranTv