رویترز: شروط ایران برای توقف موقت غنیسازی، ترامپ؛ آنچه در حال رخ دادن است، شگفت آور است
پنجشنبه ۸ خرداد ۱۴۰۴
دو منبع نزدیک به تیم مذاکره کننده جمهوری اسلامی، چهارشنبه هفتم خرداد به خبرگزاری رویترز گفتند اگر واشینگتن شرایط تهران را بپذیرد، تفاهم سیاسی با ایالات متحده میتواند بهزودی حاصل شود.
دونالد ترامپ اعلام کرد، به نخستوزیر اسرائیل گفته که الان زمان مناسب برای حمله به ایران نیست. بنا به ارزیابی ترامپ “ایرانیها خواهان توافق هستند و ممکن است در هفتههای آینده توافقی میان دو کشور صورت گیرد.” یکی از این منابع گفت چنین موضوعی، هنوز در گفتوگوها با آمریکا مطرح نشده است. پس از انتشار این گزارش اختصاصی از سوی رویترز، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ضمن تکذیب این خبر گفت: ادامه غنیسازی در ایران یک اصل غیرقابل مصالحه است.
توقف موقت غنیسازی میتواند راهی برای عبور از بنبست موجود میان خطوط قرمز متضاد تهران و واشینگتن باشد؛ بنبستی که پس از پنج دور گفتگو میان عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه رییسجمهوری آمریکا در امور خاورمیانه برای حل اختلافات دیرینه بر سر برنامه هستهای ایران، همچنان باقیست.
تهران همچنین بهطور علنی درخواست کنار گذاشتن غنیسازی را حمله به حاکمیت ملی خود دانسته است. منابع ایرانی به رویترز گفتهاند حکومت ایران حاضر است غنیسازی اورانیوم را به مدت یک سال متوقف کرده و بخشی از ذخایر اورانیوم با غنای بالا را به خارج از کشور منتقل یا آن را به صفحات سوخت برای اهداف صلحآمیز تبدیل کند. به گفته این منابع، تهران با توقف برنامه هستهای، برچیدن زیرساختهای آن یا پلمب تاسیسات اتمی خود، آن گونه که دولت دونالد ترامپ خواسته، موافقت نخواهد کرد.
ترامپ: ممکن است از نتیجه مذاکرات با ایران شگفتزده شوید
دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده، روز چهارشنبه اعلام کرد که گفتوگوهای هستهای میان واشنگتن و تهران «واقعا خوب» پیش میرود و احتمال دستیابی به «نتیجهای معقول» وجود دارد.
ترامپ همچنین خاطرنشان کرد که جمهوری اسلامی هنوز باید با مراحل پایانی یک توافقنامه موافقت کند، اما افزود: «ممکن است از آنچه در حال رخ دادن است، بهطور جدی شگفتزده شوید. این توافق میتواند برای آنها بسیار سودمند باشد و راه را برای ساختن آیندهای بهتر و کشوری موفق هموار کند.
ترامپ همچنین گفت که ایران هنوز باید با مراحل نهایی یک سند موافقت کند.
در واشینگتن، یکی از مقامهای آمریکایی به رویترز گفت پیشنهاد مطرحشده از سوی منابع ایرانی تاکنون به میز مذاکرات ارائه نشده است. این منابع گفتند ترامپ باید بهطور علنی حق حاکمیتی ایران برای غنیسازی را بهرسمیت بشناسد و اجازه آزادسازی درآمدهای نفتی را صادر کند که بر اثر تحریمها مسدود شدهاند؛ از جمله شش میلیارد دلار در قطر را. منبع دوم گزارش جدید رویترز گفته است: «تهران میخواهد این پولها بدون هیچ شرط و محدودیتی به ایران منتقل شوند و اگر لازم است برخی تحریمها برای این منظور برداشته شوند، باید این کار انجام شود.»
به گفته این منابع، یک توافق سیاسی میتواند به دیپلماسی کنونی در زمینه هستهای فرصت بیشتری برای دستیابی به نتایج دهد زیرا زمان بیشتری برای رسیدن به اجماع بر سر مسائل پیچیده مورد نیاز برای یک معاهده دائمی فراهم خواهد کرد. منبع دوم افزود: «هدف دستیابی به یک توافق موقت نیست، بلکه توافق سیاسی برای نشان دادن این است که دو طرف در تلاش برای کاهش تنش هستند.»
دیپلماتهای غربی نسبت به احتمال مصالحه آمریکا و ایران درباره موضوع غنیسازی بدبین هستند. آنان هشدار داده اند که هرگونه توافق سیاسی موقت با مقاومت قدرتهای اروپایی روبهرو خواهد شد؛ مگر آن که جمهوری اسلامی تعهد جدی خود را برای کاهش فعالیتهای هستهای همراه با نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی نشان دهد.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، چهارشنبه در پاسخ به سوالی درباره اختلاف دیدگاه ایران و آمریکا بر سر غنیسازی در مذاکرات گفت: آشتی دادن این دو دیدگاه غیرممکن نیست. مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی تاکید کرد هرگونه توافق میان تهران و واشنگتن باید شامل بازرسیهای بسیار قوی به وسیله این نهاد نظارتی سازمان ملل متحد باشد: برداشت من این است که اگر چنین توافقی وجود داشته باشد، بازرسیهای قوی و محکم از سوی آژانس بینالمللی انرژی اتمی باید پیششرط آن باشد و مطمئنم که چنین خواهد بود، زیرا این امر مستلزم یک تعهد بسیار جدی از سوی ایران است که باید راستیآزمایی شود.» رویترز نوشت که وقتی از منبع نخست درباره امکان لغو تحریمهای کلیدی آمریکا در دوران توقف غنیسازی سوال شد، او گفت: در طول پنج دور گفتوگو، بحثهایی درباره نحوه لغو تحریمها صورت گرفته است. مقامهای ایرانی هفته گذشته به رویترز گفتند رهبری در تهران گزینه بهتری ندارد جز رسیدن به توافقی جدید برای جلوگیری از فروپاشی اقتصادی داخلی که میتواند پایههای حاکمیت مذهبی را تهدید کند.