درحالیکە آتشبس شکننده زیر سایه درگیریهای تازه قراردارد، واشنگتن در انتظار پاسخ تهران است
یکشنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵
شنبه ۹ مه ۲۰۲٦ (۱۹ اردیبهشت ۱٤۰۵)، همزمان با آرامشی نسبی در اطراف تنگه هرمز، واشنگتن، دوحه و اسلامآباد کوشیدند راهی برای تثبیت آتشبس و باز کردن مسیر گفتوگو پیدا کنند؛ اما تهران جدیت دیپلماسی آمریکا را زیر سؤال برد و نشانهای از پاسخ رسمی بروز نداد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه گفته بود انتظار دارد پاسخ ایران به پیشنهاد تازه واشنگتن «همان شب» برسد. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، نیز از انتظار واشنگتن برای دریافت پاسخ در چند ساعت سخن گفته بود. با این حال، یک روز بعد هنوز خبری از پاسخ علنی تهران نبود. پیشنهاد آمریکا بنا بر گزارش رویترز، بر پایان رسمی جنگ و آغاز گفتوگو درباره مسائل دشوارتر، از جمله برنامه هستهای ایران، متمرکز است.
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، در تماس با همتای ترکیهای خود، آمریکا را به تشدید تنش در خلیج فارس و نقض آتشبس متهم کرد و گفت اقدامات اخیر نیروهای آمریکایی «تردیدها درباره انگیزه و جدیت طرف آمریکایی در مسیر دیپلماسی» را افزایش داده است. او پیشتر نیز گفته بود هرگاه راهحل دیپلماتیک روی میز قرار میگیرد، آمریکا به سوی «ماجراجویی نظامی بیمحابا» میرود.
تنش تازه پس از آن بالا گرفت که آمریکا اعلام کرد دو شناور مرتبط با ایران را که به گفته واشنگتن قصد ورود به یکی از بنادر ایران را داشتند، هدف قرار داده و وادار به بازگشت کرده است. رسانههای ایران نیز از درگیریهای پراکنده میان نیروهای ایرانی و شناورهای آمریکایی در تنگه هرمز خبر دادند. به گزارش آسوشیتدپرس، سپاه پاسداران هشدار داده است هرگونه حمله آمریکا به نفتکشها یا کشتیهای تجاری ایران با پاسخ سنگین علیه پایگاهها و شناورهای آمریکا روبهرو خواهد شد.
در همین حال، حرکت یک نفتکش گاز مایع قطر به سوی تنگه هرمز، آزمونی مهم برای وضعیت آتشبس تلقی میشود. بر اساس دادههای کشتیرانی، این کشتی در مسیر پاکستان قرار دارد و منابع مطلع گفتهاند عبور آن با موافقت ایران و با هدف اعتمادسازی با قطر و پاکستان انجام میشود. اگر این عبور کامل شود، نخستین عبور یک کشتی حامل گاز مایع قطر از تنگه هرمز از زمان آغاز جنگ خواهد بود.
قطر و پاکستان در تلاشهای میانجیگرانه نقش پررنگی یافتهاند. محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر قطر، در روزهای اخیر با مقامهای آمریکایی از جمله معاون رئیسجمهور و مقامهای دیپلماتیک واشنگتن درباره راهی برای پایان جنگ گفتوگو کرده است. همزمان گزارش شده است که روبیو و استیو ویتکاف، فرستاده کاخ سفید، در دیدار با نخستوزیر قطر بر طرحی برای پایان جنگ کار کردهاند.