دوشنبه ۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵

رئیس‌جمهور ایالات متحده شامگاه یکشنبه ۱۳ اردیبهشت اعلام کرد که آمریکا از بامداد دوشنبه به وقت خاورمیانه، «پروژهٔ آزادی» را برای «خارج کردن امن» کشتی‌های و خدمه آن‌ها که متعلق به کشورهای غیردرگیر در مناقشه خاورمیانه هستند، از تنگه هرمز آغاز خواهد کرد.
دونالد ترامپ در شبکهٔ اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت: «کشورهایی از سراسر جهان، که تقریباً همگی در مناقشه خاورمیانه که به‌صورت آشکار و خشونت‌بار در جریان است دخالتی ندارند، از ایالات متحده خواسته‌اند که آیا می‌توانیم به آزادسازی کشتی‌هایشان که در تنگه هرمز گرفتار شده‌اند کمک کنیم».
او با بیان این‌که این کشورها «صرفاً ناظران بی‌طرف و بی‌گناه هستند!» افزوده است: «ما برای خیر ایران، خاورمیانه و ایالات متحده، به این کشورها اعلام کرده‌ایم که کشتی‌هایشان را به‌طور ایمن از این آبراه‌های محدود هدایت خواهیم کرد تا بتوانند آزادانه و به‌خوبی به فعالیت‌های خود ادامه دهند».
آقای ترامپ بدون اشاره به نام کشورهایی که قرار است کشتی‌ها و خدمه‌شان از تنگه هرمز عبور داده شوند، تأکید کرده که «این کشتی‌ها متعلق به مناطقی از جهان هستند که به هیچ وجه در رویدادهای جاری خاورمیانه دخیل نیستند».
به گفته رئیس‌جمهور آمریکا، این روند با عنوان «پروژه آزادی» از صبح دوشنبه به وقت خاورمیانه آغاز خواهد شد. «من کاملاً آگاه هستم که نمایندگانم در حال انجام گفت‌وگوهای بسیار مثبتی با کشور ایران هستند و این گفت‌وگوها می‌تواند به نتایج بسیار مثبتی برای همه منجر شود».
او افزود: «حرکت این کشتی‌ها صرفاً با هدف رهایی افراد، شرکت‌ها و کشورهایی است که هیچ کار نادرستی انجام نداده‌اند. آن‌ها قربانی شرایط هستند. این یک اقدام بشردوستانه از سوی ایالات متحده و کشورهای خاورمیانه، و به‌ویژه کشور ایران است».
پست آقای ترامپ در شرایطی منتشر شده است که طرفین در حال ردوبدل کردن طرح‌های خود برای پایان جنگی هستند که از ۹ اسفند پارسال آغاز شد و پس از ۴۰ روز درگیری به آتش‌بس شکننده میان طرفین منجر شد. ایران در این مدت تنگه هرمز را عملاً مسدود کرد و ایالات متحده هم پس از آغاز آتش‌بس، طرح محاصره دریایی بنادر ایران را به اجرا در آورد.
ایران روز جمعه طرحی را برای پایان محاصره دریایی بنادر خود از سوی نیروی دریایی آمریکا و هم‌زمان بازگشایی تنگه هرمز ارائه داده است، و اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز یکشنبه اعلام کرد که تهران پاسخ ایالات متحده را دریافت کرده و قرار است آن را بررسی کند.
رئیس‌جمهور ایالات متحده در بخش دیگری از پست خود نوشته است که بسیاری از کشتی‌های گرفتار شده در خلیج فارس «با کمبود مواد غذایی و سایر ملزومات لازم برای حفظ سلامت و بهداشت خدمه‌های پرشمار خود مواجه‌اند. به نظر من، این اقدام می‌تواند گامی مهم در نشان دادن حسن نیت از سوی همه طرف‌هایی باشد که طی ماه‌های گذشته به‌شدت طرف این درگیری بوده‌اند».
آقای ترامپ در عین حال تهدید کرده است که «اگر به هر نحوی در این روند بشردوستانه دخالت شود، متأسفانه با آن دخالت به‌طور قاطع برخورد خواهد شد».
به نظر می‌رسد اشاره او به تهدیدهای سپاه پاسداران باشد که اعلام کرده هیچ کشتی یا شناوری بدون اجازه آن نمی‌تواند از تنگه هرمز عبور کند و با واکنش شدید این نیرو روبه‌رو خواهد شد.