تداوم درگيریهای نظامی و تهديدهای متقابل ايران و آمريکا
دوشنبه ۸ تیر ۱۴۰۵
کمتر از دو هفته پس از امضای تفاهم موقت ایران و آمریکا برای توقف جنگ و گشودن مسیر مذاکرات، درگیریها در خلیج فارس بار دیگر شدت گرفته و دو طرف یکدیگر را به نقض آتشبس متهم میکنند. بامداد یکشنبه هفتم تیر، پس از تهدید تازه دونالد ترامپ به ” کامل کردن کار از راه نظامی”، ایران با موشک و پهپاد مواضع نظامی آمریکا در کویت و بحرین را هدف قرار داد.
سپاه پاسداران اعلام کرد نیروی دریایی و نیروی هوافضای آن در پاسخ به حملات اخیر آمریکا علیه ایران، عملیات موشکی و پهپادی علیه پایگاههای نظامی آمریکا در کویت و بحرین انجام دادهاند. سپاه در بیانیهای گفت حملات آمریکا نقض آتشبس بوده و ” به توقف کامل روندهای دیپلماتیک” منجر خواهد شد. فرماندهی نیروی دریایی سپاه نیز تهدید کرد پایگاههای آمریکا در منطقه “روزهای سختی” در پیش خواهند داشت.
یک مقام آمریکایی به رویترز گفت حمله به تأسیسات آمریکا در منطقه تأیید شده، اما تا این لحظه گزارشی از تلفات نیروهای آمریکایی یا خسارت عمده به پایگاههای آمریکا در خاورمیانه دریافت نشده است. با این حال، او تأکید کرد وضعیت همچنان در حال تحول است.
در کویت، ارتش این کشور اعلام کرد پدافند هوایی با حملات “خصمانه” موشکی و پهپادی مقابله کرده و دو موشک بالستیک را بدون تلفات یا خسارت رهگیری کرده است. در بحرین نیز آژیر خطر چند بار به صدا درآمد. مقامهای بحرینی گفتند یکی از حملات ایران به ساختمانی مسکونی در استان محرق آسیب زده، اما تلفاتی گزارش نشده است. بحرین از شورای امنیت سازمان ملل خواست برای پاسخگو کردن ایران نشست فوری برگزار کند.
دونالد ترامپ اندکی پیش از این حملات در شبکه اجتماعی خود هشدار داده بود ممکن است لحظهای فرا برسد که آمریکا دیگر نتواند “منطقی” رفتار کند و ناچار شود “کاری را که با موفقیت آغاز کرده بود از راه نظامی کامل کند”. او تهدید کرد اگر چنین شود، “جمهوری اسلامی ایران دیگر وجود نخواهد داشت”.
رسانه دولتی ایران از شنیده شدن صدای انفجار در سیریک در جنوب ایران خبر داد، اما جزئیات بیشتری منتشر نکرد. سپاه در واکنش گفت حملات آمریکا به سیریک «سلطه ایران بر تنگه هرمز» را از بین نخواهد برد و حملات ایران به «متخلفان» به کشتیهای دیگر یادآوری خواهد کرد که باید از مسیر تعیینشده عبور کنند.
با آغاز اجرای تفاهم موقت و تلاش برای بازگشایی مسیر کشتیرانی، برخی کشتیها طی دو هفته گذشته خروج از تنگه را آغاز کردند و افزایش عرضه نفت باعث کاهش قیمتها تا نزدیک سطح پیش از جنگ شد. با این حال، حمله به یک کشتی باری در روز پنجشنبه و سپس حمله به نفتکش در روز شنبه، روند بازگشایی تنگه را با بحران تازهای روبهرو کرده است.
آمریکا در تلاش است مسیر جنوبی عبور کشتیها در امتداد سواحل عمان را تقویت کند، در حالی که ایران بر مسیر شمالی، از آبهای تحت کنترل خود، پافشاری دارد و میخواهد کنترل عبور و حتی دریافت هزینه از کشتیها را به بخشی از نظم تازه تنگه تبدیل کند. به همین دلیل، اختلاف بر سر هرمز فقط اختلافی نظامی نیست؛ مسئلهای استراتژیک است که به آینده توافق ایران و آمریکا گره خورده است.