دوشنبه ۳۰ مرداد ۱۴۰۲

دیدار علی خامنه‌ای با شرکت‌کنندگان در بیست‌وچهارمین مجمع عالی فرماندهان و مسئولان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نشانگر تداوم پیوند دیرینه و نهادمند بین سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و رهبر جمهوری اسلامی بود.
سپاه به عنوان (خدای جنگ) در جمهوری‌ اسلامی از بدو تأسیس بازوی راهبردی، ایدئولوژیک، نظامی، امنیتی و سیاسی نهاد ولایت‌فقیه بوده است. سخن آیت‌الله خمینی مبنی بر این ‌که : «اگر سپاه نبود، کشور نبود» ناظر به این واقعیت است که بدون سپاه احتمال شکل‌گیری جمهوری اسلامی در شکل تاریخی‌اش منتفی بود یا دوام پیدا نمی‌کرد.
در افسانه‌های روم باستان (مارس) خدای جنگ تلقی می‌شود که نقش نفر دوم در بین خدایان را دارد و احترام ویژه‌ای برای ژوپیتر قائل است، اما در عین حال خود را قیم و سرپرست رومیان می‌داند. حال سپاه چنین نقشی را در برابر ولی‌فقیه ایفا کرده‌ اما در عین حال خودش را متولی انقلاب، حکومت و اسلام نیز می‌داند.
هیچ‌کدام از کارگزاران، نهادها، مؤسسات و حتی روحانیت مدافع حکومت، از گزند مداخلات سپاه و حساسیت‌هایش در چهار دهه گذشته در امان نبوده‌اند. همچنین فرماندهان سپاه هیچ‌وقت روی خوشی به نمایندگان روحانی ولی‌فقیه نداده و همیشه سعی در برقراری ارتباط مستقیم داشته‌اند.
پشتوانه حقوقی، سیاسی، مذهبی و عقیدتی سپاه شخص ولی‌فقیه و دفتر او بوده است بر بستر گفتمان بنیادگرای اسلامی شیعه‌محور.
اختلاف نظرهایی که در جمع مؤسسان اولیه سپاه وجود داشت، خیلی زود با مداخله دفتر آیت‌الله خمینی به نفع یک گروه و به شکلی غیرتوافقی در بین فرماندهان سپاه جمع شد. از این رو تنوع و تکثر موجود در سپاه با مداخلات ولی‌فقیه و خروج و تصفیه جمعی از قدیمی‌ها در مقاطع مختلف در چارچوب «خالص‌سازی» مورد نظر نهاد ولایت‌فقیه و اقدامات فرماندهی ارشد سپاه مهار شده است.