بنبست تهران و پیشنهاد میانجیگری مسکو؛ در دیدار عراقچی و لاوروف
پنجشنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۴
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، روز چهارشنبه ۲۶ آذر در کنفرانس مطبوعاتی
مشترک با همتای روس خود سرگئی لاوروف در مسکو، با رد گمانهزنیها درباره
تماسهای غیرعلنی تهران و واشنگتن، تصریح کرد: از طرف ایران هیچ پیامی برای
طرف آمریکایی ارسال نشده است. این موضعگیری در شرایطی مطرح شده که بحث
ارسال پیامهایی از سوی تهران به واشنگتن پس از ماهها تنش نظامی و سیاسی، بار
دیگر در محافل دیپلماتیک مطرح شده است.
عراقچی موضع تهران را چنین صورتبندی کرد که اگر آمریکا “رویکرد خود را
اصلاح کند” و برای مذاکره “از موضع برابر، احترام متقابل و بر اساس منافع
دوجانبه” آماده شود، ایران موضوع گفتوگو را دوباره بررسی خواهد کرد. با این
حال، او بلافاصله افزود که تهران “هنوز قانع نشده” که واشنگتن آمادگی چنین تغییری
را دارد.
روسیه؛ میانجی بالقوه
سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، نیز در کنفرانس خبری مشترک با عراقچی اعلام
کرد که مسکو آماده است در صورت درخواست تهران، نقش میانجی را در پروندۀ هسته
ای ایران ایفا کند. لاوروف تأکید کرد: ما این خدمات میانجیگرانه را تحمیل نمیکنیم،
اما اگر جمهوری اسلامی ایران، بهعنوان طرف اصلی این روند، به این جمعبندی
برسد که چنین خدماتی مورد نیاز است و دیگر طرفها نیز مخالفتی نداشته باشند،
طبیعتاً آمادهایم.
این موضعگیری روسیه، در عین احتیاط، حامل پیامی روشن است؛ مسکو میکوشد
خود را به عنوان بازیگری معرفی کند که هم از اعتماد نسبی تهران برخوردار است و
هم توان گفتوگو با دیگر طرفها، از جمله آمریکا، را دارد. عراقچی نیز در همین
راستا گفت، ایران “به حسن نیت روسیه اعتماد دارد” و هر زمان که مسکو بتواند
“نقش مثبتی” در این پرونده یا سایر مسائل ایفا کند، تهران از آن استقبال خواهد کرد.
اظهارات عراقچی و لاوروف در مسکو تصویری دووجهی از وضعیت کنونی ارائه
میدهد. معادلهی آمادگی اصولی تهران برای مذاکره به شرط “تغییر رفتار آمریکا”، و
آمادگی بالقوه روسیه برای نقشآفرینی فعالتر و میانجیگری، نشان میدهد که
پرونده هستهای ایران همچنان میان فشار نظامی، بیاعتمادی سیاسی و روزنههای
محدود دیپلماتیک در نوسان است.