پنجشنبه ۱ مرداد ۱۴۰۵

وزارت اطلاعات اخیرا نام صدها رسانه و” انسان رسانه معاند” را منتشر کرد و از توقیف اموال آن‌ها خبر داد؛ اما دیری نگذشت که به سراغ دانشجویان رفتند.

روزنامه “شرق” در گزارشی با عنوان “از افشاگری تا تهدید دانشجو” نوشته است که شماری از کانال‌های تلگرامی، از جمله “اخوان‌المخبرین”، “کفتاریاب”، “زامبی‌یاب” و “داعشجو”، هم‌زمان انتشار علنی اطلاعات هویتی دانشجویان دانشگاه‌های مختلف را آغاز کرده‌اند؛ اطلاعاتی شامل نام و نام خانوادگی، کد ملی، نشانی محل سکونت و شماره تماس دانشجویان و اعضای خانواده آنان.

انتشار این داده‌ها با موجی از پیام‌های تهدیدآمیز، تهدید به اخراج و بازداشت و همچنین ایجاد مزاحمت برای خانواده‌ها و محل کار دانشجویان همراه شده و زندگی شخصی، تحصیلی و شغلی آنان را مختل کرده است.

گستردگی اطلاعات منتشرشده و وجود اسنادی مانند ریزنمرات دانشگاهی، این پرسش را مطرح کرده است که گردانندگان این کانال‌ها چگونه به داده‌هایی دست یافته‌اند که معمولا فقط در اختیار دانشگاه‌ها و نهادهای رسمی قرار دارد؟

شرق در پایان گزارش خود نوشته است که آنچه تا کنون مشخص شده، درز اطلاعات خصوصی دانشجویان و استفاده از این اطلاعات برای انتقام‌گیری از آن‌ها بوده است.

آگاهان سیاسی میگویند اطلاعات منتشرشده محدود به دانشجویان یک دانشکده یا یک دانشگاه نیست و حاوی جزئیاتی است که اساسا دسترسی به آن‌ها بدون “مجوزهای ویژه” امکان‌پذیر نیست. شواهد آشکاری وجود دارد که نشان می‌دهد با “پروژه‌ای سازمان‌یافته و امنیتی علیه دانشجویان” روبه‌رو هستیم؛ پروژه‌ای که به نظر می‌رسد عاملان آن از مصونیت قضایی برخوردارند، تا جایی که به‌رغم گستردگی نقض حریم خصوصی و آزار و اذیت دانشجویان، کماکان نه از سوی مقام‌های وزارت علوم و نه از سوی قوه قضاییه اقدامی مؤثر برای پایان‌دادن به این اقدامات فراقانونی انجام نشده است.

جنبش دانشجویی هم‌زمان با اعتراضات سال ۱۴۰۱ وارد مرحله‌ای تازه شد، به “موتور محرک تداوم اعتراضات سراسری” تبدیل شد و یکی از گسترده‌ترین اعتراضات دانشجویی تاریخ ایران را رقم زد. این در حالی بود که طی دست‌کم دو دهه پیش از آن، سرکوب گسترده، فعالیت‌های دانشجویی را عملا به هسته‌های کوچک محدود کرده بود.

از سال ۱۴۰۱ تاکنون، نهادهای قضایی و امنیتی جمهوری اسلامی برای به انفعال کشاندن دوباره جنبش دانشجویی، به‌شکل مستمر و گسترده پروژه‌های امنیتی متعددی را علیه دانشجویان و استادان دانشگاه طراحی و اجرا کرده‌اند.

از نظر ناظران، پروژه امنیتی جدید را می‌توان در تداوم سرکوب چهار سال گذشته تحلیل کرد. جمهوری اسلامی، هم‌زمان با تداوم جنگ، نگران آغاز دوباره اعتراضات مردمی است و دانشگاه ظرفیت تبدیل‌شدن به یکی از کانون‌های مهم این اعتراضات را دارد.

به گفته پژوهش‌گر ارشد سازمان دفاع از جریان آزاد اطلاعات ، نهادهای امنیتی اکنون تلاش می‌کنند با سرکوب پیش‌گیرانه، فشارها بر دانشجویان را افزایش دهند و فضای حاکم بر دانشگاه را بیش از پیش امنیتی کنند.