آمارهای رسمی از تورم بیسابقه کالاهای اساسی در یک ماه گذشته؛ غلات و نان در صدر
جمعه ۱۰ مرداد ۱۴۰۴
بر اساس تازهترین گزارش مرکز آمار جمهوری اسلامی ایران، تنها در یک ماه پس از پایان جنگ ۱۲ روزه جمهوری اسلامی با اسرائیل، قیمت کالاهای اساسی با رشدی بیسابقه در دو سال اخیر مواجه شده است. به طور مثال در این بازه زمانی یک ماهه، برنج ۲۸ درصد، لوبیا و پنیر هر کدام ۱۲ درصد، روغن ۱۱ درصد و گوشت مرغ نیز ۱۱ درصد افزایش قیمت داشتهاند. این سطح از تورم ماهانه، آن هم برای کالاهای حیاتی و مورداستفاده روزمره مانند نان و غلات، در دو سال اخیر بیسابقه و طی دهههای اخیر کمسابقه است و از بحرانیتر شدن وضعیت معیشتی مردم، زیر سایه سیاستهای جنگطلبانه ، خبر میدهد.
این در حالی است که اقتصاددانان و روزنامهنگاران مستقل در ایران معتقدند آمارهای موجود واقعیت میزان رشد قیمتها را بهطور کامل منعکس نمیکنند و نهادهای مسئول مانند مرکز آمار و بانک مرکزی طی سالیان اخیر، آمارهای رسمی را دستکاریشده و حداقلی ارائه میکنند. با وجود این، مرکز آمار ایران در تازهترین گزارش خود، نرخ تورم تیرماه ۱۴۰۴ را ۴۱.۲ درصد اعلام کرد که همین نرخ نیز نسبت به تورم رسمی اعلامشده در ماه گذشته، حدود ۲ درصد افزایش یافته و نشاندهنده افزایش بیشازپیش فشار تورم بر دوش مردم است. در این گزارش آمده است که قیمت خوراکیها بیشترین تورم را داشته، به طوری که نرخ تورم سالانه در گروه نان و برنج به بالای ۸۱ درصد رسیده است.
نرخ تورم ماهانه در تیرماه نیز به ۳.۵ درصد رسید که بخش عمدهای از این رشد، به افزایش قیمت شدید نرخ مواد غذایی اختصاص دارد. بهای نان و غلات طی یک ماه گذشته ۱۶.۶ درصد جهش کرده و قیمت گوشت قرمز نیز در همین بازه زمانی، ۵.۸ درصد بالا رفته است.
آمارها از منظر سالانه هم برای مردم ایران بهشدت نگرانکنندهاند، زیرا نرخ تورم در بازه ۱۲ ماهه منتهی به تیر ۱۴۰۴، نسبت به مدت مشابه سال قبل از آن، به ۳۵.۳ درصد رسیده و در همین دوره، تورم نقطهبهنقطه برای نان و غلات به حدود ۸۲ درصد افزایش یافته است. تورم نقطه به نقطه شاخصی است که تغییر قیمتها را نسبت به ماه مشابه در سال قبل نشان میدهد و افزایش ۸۲ درصدی این رقم بهتنهایی نشانگر شدت فشار بر سبد معیشت خانوارها است. در کنار آمار رسمی، گزارش میدانی رسانههای داخلی و اظهارنظر کاربران در شبکههای اجتماعی هم بر وخامت اوضاع اقتصادی صحه میگذارد. بنا بر این گزارشها، قیمت برخی کالاهای اساسی، از جمله برنج ایرانی بهشدت افزایش یافته و از مرز کیلویی ۳۷۰ هزار تومان عبور کرده است.
در این میان، یکی دیگر از شاخصهای نگرانکننده شاخص فلاکت است که از مجموع نرخ بیکاری و نرخ تورم به دست میآید. این شاخص در سه ماهه نخست سال جاری به ۴۲.۲ واحد رسید. در حالی که در پایان سال ۱۴۰۳، میزان آن ۴۰.۳ واحد اعلام شد. برخی اقتصاددانان افزایش فشارهای اقتصادی بهویژه در پی درگیریهای نظامی ۱۲ روزه بین جمهوری اسلامی و اسرائیل را از عوامل وخامت شاخص فلاکت میدانند. این تحلیلها با اظهارات برخی مقامهای رسمی نیز همراستا است. به طور مثال وزیر ارتباطات اواخر تیرماه اعلام کرد که جنگ اخیر به کاهش ۳۰ درصدی اشتغال در حوزه اقتصاد دیجیتال منجر شد. به گفته او، تنها در دو روز از این درگیریها، چیزی معادل یک همت (هزار میلیارد تومان) به اقتصاد دیجیتال خسارت وارد شد؛ رقمی که در مقیاس ماهانه، به حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان میرسد و با بودجه سالانه برخی وزارتخانهها برابری میکند.