واشنگتنپست: اگر گفتگوی ایران و آمریکا مستقیم نباشد ویتکاف شاید به عمان نرود
پنجشنبه ۲۱ فروردین ۱۴۰۴
اظهارنظرها و اخبار پیرامون مذاکرات احتمالی میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده آمریکا که ظاهرا قرار است در روز شنبه دوازدهم آوریل (۲۳ فروردین) در مسقط عمان انجام شود، همچنان متناقض به نظر میرسند. بحث بر سر “مستقیم” یا “غیرمستقیم” بودن این مذاکرات، یکی از مسائلی است که تا لحظه انتشار این گزارش هنوز روشن نیست.
در همین راستا واشنگتنپست به نقل از دو تن از مقامهای آمریکایی گزارش داده که استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، از طریق عمان پیامهایی را در خصوص ترغیب ایران به مذاکره مستقیم فرستاده است. بر اساس این گزارش، مقامهای آمریکایی همچنین تاکید کردهاند “در صورتی که این مذاکرات مستقیم نباشد، ویتکاف احتمالا به عمان نخواهد رفت.” در یادداشتی که به قلم دیوید ایگناتیوس در این رسانه نوشته شده همچنین به نقل از مقامهای آمریکایی آمده که ویتکاف در صورت دریافت دعوت رسمی، “احتمالا به تهران نیز سفر خواهد کرد.” با این حال یکی از مقامهای آمریکایی در گفتگو با واشنگتنپست با بیان اهمیت “اعتماد متقابل” تاکید کرده که ایالات متحده “بازیچه نخواهد شد.”
موضوع مذاکره میان آمریکا و جمهوری اسلامی زمانی علنی شد که دونالد ترامپ؛ رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا در جریان نشست خبری روز دوشنبه ۷ آوریل (۱۸ فروردین) در کنار بنیامین نتانیاهو؛ نخستوزیر اسرائیل، از برنامهریزی برای مذاکره مستقیم با نمایندگان حکومت ایران خبر داد و گفت: همگی با این موافقاند که دستیابی به توافق از اقدام نظامی بهتر است. و اقدام نظامی آن چیزی نیست که من بخواهم درگیر آن شوم. ترامپ در عین حال هشدار داد و گفت: در صورتی که مذاکرات با ایران موفق نباشد، تصور میکنم ایران با خطری جدی مواجه خواهد شد. این فرمول، پیچیده نیست؛ ایران نمیتواند سلاح اتمی داشته باشد. فقط همین.
به گفته نویسنده یادداشت واشنگتنپست، لحن ترامپ در نشست مشترک خبری با نتانیاهو، نشان میدهد که ترامپ در حال حاضر مسیر دیپلماسی را آشکارا به روشهای دیگر ترجیح میدهد. رئیسجمهور آمریکا پیش از این با ارسال نامهای به علی خامنهای؛ رهبر جمهوری اسلامی با طرح پیشنهاد مذاکرات جدید اتمی هشدار داده بود که فرصت ایران برای دستیابی به توافق تنها دو ماه خواهد بود. ابهام درباره مستقیم یا غیرمستقیم بودن مذاکرات در حالی است که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی صبح سهشنبه ۱۹ فروردین (۸ آوریل) در حساب کاربری خود در شبکه اکس (توییترسابق) با انتشار پیامی کوتاه اعلام کرد که بین ایران و آمریکا روز شنبه ۲۳ فروردین در عمان “مذاکراتی غیرمستقیم در سطح بالا انجام خواهد گرفت.”
تاکید عراقچی بر غیرمستقیم بودن این مذاکرات در شرایطی طرح میشود که ترامپ صراحتا گفته است که این دیدار در سطحی بالا و “مستقیم” انجام خواهد گرفت. روزنامه جروزالم پست با انتشار گزارشی با اشاره به نشست خبری دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده آمریکا و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، از قول منابع آگاه خود نوشته که ترامپ در این نشست به طور ضمنی اشاره کرده که جمهوری اسلامی حتی در صورتی که برنامه اتمی کنونی خود شامل سانتریفیوژها را اجبارا بهطور کامل ملغی کند “اما همچنان این اجازه را خواهد داشت که یک برنامه اتمی غیرنظامی مانند نیروگاه بوشهر را با هدف تولید برق دنبال کند.”
از سوی دیگر، منابع خبری جروزالم پست به این روزنامه گفتهاند احتمال این که حکومت ایران، توافق بر پایه مدل لیبی را بپذیرد “بسیار پایین” است.